Αν ο δήμος δεν εισπράττει φόρους, δεν μπορεί να είναι ανεξάρτητος

Αν ο δήμος δεν εισπράττει φόρους, δεν μπορεί να είναι ανεξάρτητος

20131128 vimatizontas

Ρωτήθηκε χθες το πρωί, στο ραδιόφωνο του Sferikos99,3, ο υποψήφιος να είναι υποψήφιος δήμαρχος  Αλεξανδρούπολης  Απόστολος Φωτιάδης, αν είναι υπέρ της άποψης ο φόρος ακίνητης περιουσίας να εισπράττεται τοπικά από τους δήμους και να παραμένει σε αυτούς, αντί να κάνει κουμάντο η κεντρική διοίκηση στο πόσα χρήματα και πότε θα τα δώσει στους δήμους.

Και απάντησε, με την υπενθύμιση ότι πέρασε ως υφυπουργός από το υπουργείο Οικονομικών, ότι είναι υπέρ στο να καταλήγει αυτός ο φόρος στην τοπική αυτοδιοίκηση, αφού εισπραχθεί και αφού κρατηθεί ένα ποσοστό για τους μικρούς και αδύναμους οικονομικά, δήμους. Ουσιαστικά δηλαδή, και το ίδιο θα έκανε ο κάθε άλλος υποψήφιος ή δήμαρχος, είπε πως θα πρέπει να παραμείνει ως έχει ο φόρος, γεγονός που δεν είχε σχέση με την ερώτηση.

Το είχαμε γράψει εδώ και αργότερα, ένα περίπου μήνα, έκαναν αναφορά ο πρωθυπουργός και ο αρμόδιος υπουργός, λέγοντας πως οι δήμοι θα μπορούσαν να εισπράξουν τον φόρο ακινήτων και να τον κρατήσουν, αφού το εκτιμώμενο ποσό είσπραξης, ισούται με το ποσό της επιχορήγησης που δίνεται στους δήμους, πάλι από την είσπραξη των φόρων.

Να σημειωθεί ότι όταν ετέθη το ζήτημα από τον πρωθυπουργό, πολλοί της τοπικής αυτοδιοίκησης δήλωσαν πως δεν υπάρχει εισπρακτικός μηχανισμός στους δήμους, ξεχνώντας τις ΔΕΥΑ και πως ένα τέτοιος μηχανισμός  είναι, σε κάθε περίπτωση, εύκολο να στηθεί.

Η ανάγκη να εισπράττεται από τους δήμους και να μένει σε αυτός ο φόρος ακίνητης περιουσίας, σχετίζεται με την ανταποδοτικότητα που θα πρέπει να έχει ένας φόρος και με την αναλογικότητα, όσον αφορά στην φοροδοτική ικανότητα του κάθε πολίτη. Ο πλούσιος θα πληρώνει περισσότερα από τον φτωχό, όμως και οι δυο θα έχουν τις απαραίτητες για την διαβίωση τους, δημοτικές υποδομές, έστω και αν ο ένα κατοικεί σε 80 τετραγωνικά μέτρα και ο άλλος σε 350.

Ο φόρος ακίνητης περιουσίας λοιπόν, δεν θα είναι απλά τοπικός, αλλά θα είναι το έσοδο με το οποίο θα ζει ένας δήμος. Και στο έσοδο αυτό θα προστίθενται και τα πάσης φύσεως δημοτικά τέλη. Από εκεί και μετά, αν ο δήμος έχει επιπλέον έκτακτη ή μόνιμη ανάγκη για να λειτουργήσει, θα μπορεί αν θέλει να επιβάλει τοπικό φόρο. Άλλωστε, έτσι και αλλιώς, όλα τα έσοδα των δήμων, από φόρους και τέλη προέρχονται, καθώς αποκλείεται να φυτρώνουν χρήματα στα δένδρα ή να πέφτουν από τον ουρανό.

Τι φόρους τοπικούς θα μπορούσε να βάλει ένας δήμος; Αυτό εξαρτάται από το τι θέλει να κάνει και από το πώς αντιλαμβάνεται την τοπική πολιτική. Αν δηλαδή είναι «προοδευτικός» θα κοιτάξει να εισπράξει περισσότερα από τους έχοντες και κατέχοντες, αν είναι «συντηρητικός», ενδεχομένως να εξομοιώσει, στην φορολόγηση, πλούσιους και  φτωχούς ή και να εφαρμόσει κεφαλικό φόρο. Προφανώς ένας δήμος διατηρεί πάντα και το δικαίωμα του δανεισμού, αρκεί το έργο που θα κάνει, να φέρει έσοδα για να ξεπληρωθεί το δάνειο.

Είναι φανερό ότι έτσι, θα έχουμε, ακόμη και αναλογικά, δήμους διαφόρων ταχυτήτων όσον αφορά στα έσοδά τους. Μα μήπως το ίδιο δεν συμβαίνει σήμερα με τα κριτήρια αναλογικότητας που υπάρχουν; Τουλάχιστον, αν αλλάξουν τα πράγματα, οι δήμαρχοι θα γνωρίζουν από την αρχή της χρονιάς τα έσοδά τους και επιτέλους θα ασκούν πολιτική, αφού θα προσπαθούν να αυξήσουν το τοπικό ΑΕΠ, γεγονός που θα τους φέρει επιπλέον έσοδα. Άρα λοιπόν δεν χρειάζεται κάποια επιχορήγηση να πηγαίνει προς τους αδύνατους δήμους, αφού εισπραχτούν, φόροι και τέλη, καθώς αναλογικά, γιατί θα πρέπει να κάνει ένας φτωχός να κάνει μεγαλύτερο δρόμο από τον δρόμο που θα κάνει ένας πιο πλούσιος δήμους. Και από πού θα παραχθεί ο επιπλέον πλούτος για να ανέβει οινονομικά ένα φτωχός δήμος. Από την επιχειρηματικότητα, η οποία, στον καπιταλισμό, είναι αρμοδιότητα των επιχειρηματιών και πάντως όχι του δήμου. Ο δήμος από την πλευρά το, θα πρέπει να κάνει τις υποδομές για να εξυπηρετεί τον επιχειρηματία, να έχει αυτός έσοδα, ώστε να πληρώνει δημοτικούς φόρους και τέλη.

Σε κάθε περίπτωση, αν οι δήμοι επιθυμούν πραγματικά να είναι πολιτικά και οικονομικά ανεξάρτητοι, θα πρέπει να παλέψουν σκληρά για να μπορούν οι ίδιοι να συγκεντρώνουν τους φόρους και να τους αξιοποιούν τοπικά. Αυτό άλλωστε, είναι …αυτοδιοίκηση.